Civan isminin anlamı ve kökeni

Civan kelimesinin kökeni

Civan, Farsçadaki cevân (جوان) kelimesinden gelir ve "genç, delikanlı, dinç" anlamını taşır. Farsçada kelime bugün de günlük dilde kullanılır ve doğrudan gençliği anlatır. Türkçeye geçerken anlam biraz genişlemiş, yalnızca yaşça genç olmayı değil, gençliğin getirdiği canlılık, güzellik ve yiğitliği de içine almıştır. Türkçede "civan gibi delikanlı" ifadesi bu genişlemiş anlamı yansıtır: hem genç hem gürbüz hem yakışıklı.

Halk edebiyatında Civan

Civan, Anadolu halk edebiyatının ve türkülerinin sık geçen kelimelerindendir. Halk şiirinde genç ve yiğit delikanlıyı anlatmak için kullanılır; "civan" sözcüğü geçen pek çok türkü ve mani vardır. Bu kullanım, kelimeyi kitap dilinden çıkarıp Anadolu'nun gündelik şiir diline yerleştirmiştir. Ayrıca "civanmert" biçiminde birleşik olarak da geçer; bu kelime cömert, yiğit ve mert kişi anlamına gelir ve Türkçede yerleşik bir övgü sözüdür. Civan adı, bu halk edebiyatı birikimini taşır.

Civan erkek ismi mi?

Civan, Türkiye'de erkek ismi olarak kullanılır; hem kelimenin anlamı (delikanlı) hem de yerleşik kullanım bu yöndedir. Ses olarak yakın duran erkek isimleri arasında Cihan, Kayhan, Serhan ve Orhan sayılabilir; bunların hepsi "-an" ile biter ve Türkçede erkek isimlerinde bu ses grubunun ne kadar yaygın olduğunu gösterir.

Türkiye'de Civan

Civan, Türkiye'de az kullanılan ama herkesin tanıdığı isimlerdendir; kelime türkülerde ve günlük dilde geçtiği için kimseye açıklama gerektirmez. Bu, isim arayışında aranan bir dengeyi sağlar: nadir ama yabancı değil. Farsça kökenli erkek isimleri arayanlar için Behram, Mirza, Dara ve Serdar ile aynı grupta düşünülebilir.