Bebeklerde uyku düzeni: yaşa göre uyku ihtiyacı ve güvenli uyku

İlk haftalarda "düzen" diye bir şey yok ve bu bir şeyleri yanlış yaptığın anlamına gelmiyor. Yenidoğanın iç saati henüz gece ile gündüzü ayırmıyor, midesi küçük olduğu için de iki-üç saatte bir acıkıyor. Uyku düzeni zamanla, genelde üçüncü-dördüncü aydan sonra yavaş yavaş oturuyor.

Aşağıdaki süreler ortalama. Her bebek farklı; iyi besleniyor, kilo alıyor ve uyanıkken keyifliyse çoğu zaman sorun yoktur. Emin olamadığın her durumda çocuk doktoruna danış.

Kaç saat uyumalı?

Yaş	Günlük toplam uyku	Gündüz uykusu
0-3 ay	14-17 saat	Düzensiz, kısa kısa
4-12 ay	12-16 saat (şekerlemeler dahil)	Önce 3, sonra 2 şekerleme
1-2 yaş	11-14 saat	Genelde 1 şekerleme

Düzen nasıl oturur?

Gündüzü aydınlık, geceyi karanlık tut. Gündüz perdeler açık, evdeki sesler normal. Gece beslerken ışığı loş tut, fazla konuşma. İç saat bu farkla ayarlanıyor.

Her gece aynı kısa sıra. Banyo, pijama, loş ışık, ninni gibi. Ne yaptığın değil, her akşam aynı olması önemli; bebek bir süre sonra bu sıranın sonunda uykunun geldiğini öğreniyor.

Uykulu ama uyanıkken yatır. Her seferinde kucakta uyutup yatağa koymak yerine arada bir uykulu ama uyanıkken bırakmayı dene. Kendi kendine dalmayı böyle öğreniyor. İlk aylarda olmuyorsa zorlamana gerek yok.

Fazla yorulmasın. Çok yorulan bebek daha zor uyur. Esneme, gözlerini ovma, boşluğa bakma gibi işaretleri görünce yatırmak, ağlayana kadar beklemekten çok daha kolay.

Güvenli uyku

Bu kısım tercih meselesi değil. Ani bebek ölümü riskini azaltan önlemler:

• Bebeği her uykuda sırtüstü yatır.
• Sert ve düz bir yatak kullan. Yatakta yastık, yorgan, yumuşak oyuncak ya da kenar koruması olmasın.
• İlk aylarda bebek sizin odanızda ama kendi yatağında uyusun.
• Odayı fazla ısıtma, bebeği kat kat giydirme.
• Bebeğin bulunduğu ortamda sigara içilmesin.

İyi uyurken birden bozulursa

Haftalardır iyi uyuyan bir bebeğin gece sık uyanmaya başlaması çok yaygın. Diş çıkarma, emeklemeye ya da ayağa kalkmaya başlama, ayrılık kaygısı bunu tetikleyebiliyor. Genelde birkaç haftada geçiyor. Bu dönemde rutini bozmamak işe yarıyor; kalıcı olmasını istemediğin yeni alışkanlıklar (her uyanışta uzun süre gezdirmek gibi) başlatmamak da öyle. Diş döneminin belirtileri için diş çıkarma yazımıza bakabilirsin.

Senin uykun da önemli

Uykusuz bir ebeveynin sabırlı olması zor. Eşinle gece nöbetleşmek, bebek uyurken yarım saat de olsa uzanmak, yakınlarından birkaç saatlik yardım istemek lüks değil. "Bebek uyurken sen de uyu" klişe ama doğru.

Ne zaman doktora gitmeli?

Bebek beslenmiyor ya da kilo almıyorsa, nefesinde düzensizlik görüyorsan, uyandırmakta zorlanacak kadar uykuluysa ya da sürekli huzursuzsa beklemeden doktora git. Boy ve kilosunu persentil aracıyla takip edebilir, başka annelerin deneyimlerini bebek bakımı sorularında okuyabilirsin.

Bu yazı genel bilgi içindir, tıbbi tavsiye değildir.